Vermoeidheid achter het stuur
| Wat er gebeurt | Waar het vandaan komt | Waar het misgaat | |
|---|---|---|---|
| Wat vermoeidheid met je doet | Volgens SWOV zijn vermoeide mensen minder alert en reageren zij minder snel én minder adequaat. Ze zijn bovendien sneller geïrriteerd en gefrustreerd. | Twee effecten tegelijk, en het tweede wordt zelden meegeteld — geïrriteerd rijgedrag is ook een gevolg van slaaptekort, niet alleen van karakter. | Alleen op «in slaap vallen» letten. De trage, net-niet-adequate reactie doet het werk allang voordat je ogen dichtvallen. |
| Te veel — of juist te weinig te doen | SWOV noemt drie bronnen samen: weinig of slechte nachtrust, lang onafgebroken achter het stuur, en lange tijd TE VEEL OF JUIST TE WEINIG te doen hebben. | De onderbelasting is de contra-intuïtieve: een lege snelweg 's nachts vraagt zó weinig van je dat de alertheid vanzelf wegzakt. SWOV verwacht dat dit toeneemt naarmate rijtaken worden geautomatiseerd. | Een rustige rit voor een veilige rit houden. Juist de saaie, rechte, lege weg is de plek waar vermoeidheidsongevallen gebeuren. |
| Wie het meeste risico loopt | Vermoeidheidsongevallen lijken relatief vaak voor te komen bij beroepschauffeurs, mensen in ploegen- of nachtdienst, mensen met slaapproblemen en jonge mannen. | Drie van de vier groepen hebben één ding gemeen: hun slaap valt niet samen met de nacht. De vierde — jonge mannen — rijdt vaker 's nachts. | Zichzelf buiten de groepen plaatsen omdat je geen beroepschauffeur bent. Eén korte nacht zet je er voor die dag gewoon in. |
| Wat de wet ermee doet | Een verbod «vermoeid te rijden» bestaat niet. Wat wél bestaat is art. 5 WVW — gevaar veroorzaken of kunnen veroorzaken — en art. 19 RVV, dat een VERMOGEN eist dat vermoeidheid juist wegneemt. | De wet grijpt dus aan bij het RESULTAAT, niet bij de toestand. Dat is geen gat: een toestand die je niet kunt meten, kun je ook niet verbieden. | Uit «er is geen verbod» afleiden dat het mag. De aansprakelijkheid komt achteraf en is zwaarder: bij een ongeval is vermoeidheid een omstandigheid die tegen je werkt, niet voor. |
De wet zelf
- SWOV Factsheet Vermoeidheid
- WVW1994 art. 5
«Het is een ieder verboden zich zodanig te gedragen dat gevaar op de weg wordt veroorzaakt of kan worden veroorzaakt of dat het verkeer op de weg wordt gehinderd of kan worden gehinderd.»
- RVV1990 art. 19
«De bestuurder moet in staat zijn zijn voertuig tot stilstand te brengen binnen de afstand waarover hij de weg kan overzien en waarover deze vrij is.»
- RVV1990 art. 61a
«Het is degene die een voertuig bestuurt verboden tijdens het rijden een mobiel elektronisch apparaat dat gebruikt kan worden voor communicatie of informatieverwerking vast te houden. Onder een mobiel elektronisch apparaat wordt in elk geval verstaan een mobiele telefoon, een tabletcomputer of een mediaspeler.»
Gecontroleerd op: